Fond za ubrzani razvoj Crne Gore: napredak reformi i prioriteti za 2026.

Podgorica, 30. april 2026. 

Rezultati Fonda za ubrzani razvoj Crne Gore, finansijski presjek i prioriteti za raspodjelu sredstava u 2026. godini bili su u fokusu godišnjeg sastanka Upravnog odbora Fonda održanog u Eko zgradi UN u Podgorici. 

Na sastanku, kojem su kopredsjedavali potpredsjednik Vlade i ministar vanjskih poslova Ervin Ibrahimović i rezidentna koordinatorka Ujedinjenih nacija u Crnoj Gori Karolin Tiso, potvrđena je ključna uloga Fonda kao platforme koja povezuje Vladu, razvojne partnere i UN na putu ubrzanja reformi i ostvarivanju mjerljivog napretka ka Ciljevima održivog razvoja i u pristupanju Crne Gore EU.

„Efektivan multilateralizam, sa Ujedinjenim nacijama u središtu, ostaje strateško opredjeljenje za Crnu Goru i temelj naše razvojne i vanjske politike” istakao je Ibrahimović dodajući da “uspostavljanje i dalji razvoj Fonda za ubrzani razvoj predstavlja konkretnu potvrdu te posvećenosti, ali i primjer evolucije dugogodišnje i plodonosne saradnje sa UN sistemom u Crnoj Gori.”

„Fond za ubrzani razvoj Crne Gore je jasan pokazatelj kako snažna partnerstva mogu pretvoriti zajedničke obaveze u konkretne rezultate za građane“, kazala je rezidentna koordinatorka UN Karolin Tiso. „Okupljajući Vladu, Ujedinjene nacije i partnere, Fond ubrzava reforme koje jačaju institucije, proširuju mogućnosti i dodatno približavaju Crnu Goru Evropskoj uniji i Ciljevima održivog razvoja.“

Fond predstavlja zajednički finansijski mehanizam Ujedinjenih nacija koji pruža podršku sprovođenju Agende 2030 paralelno sa procesom pristupanja Crne Gore Evropskoj uniji. Utemeljen u Okviru saradnje UN i Crne Gore za period 2023–2027, Fond finansira zajedničke programe sistema UN koji donose integrisana, međusektorska rješenja usmjerena na dugoročne i održive rezultate.

Do kraja 2025. godine, Fond je mobilisao 6,6 miliona američkih dolara, od čega je 4,8 miliona već usmjereno kroz devet zajedničkih projekata UN iz sve tri prioritetne oblasti Okvira saradnje.

U oblasti inkluzivnog ekonomskog razvoja i zaštite životne sredine, Fond je pružio podršku ključnim sistemskim reformama, uključujući prvi Priručnik i Institucionalni plan za industrijsku simbiozu u Crnoj Gori koja sadrži važne alate za osnaživanje cirkularne ekonomije. Takođe je doprinio izradi Strategije pametne specijalizacije 2026–2031 i Izvještaja o inovacijama za održivi razvoj. Poseban fokus bio je na ekonomskom osnaživanju žena, kroz osnivanje prvog Parlamenta ruralnih žena i obuke za 133 žene iz ruralnih područja.

U oblasti razvoja ljudskog kapitala i socijalne inkluzije, Fond je podržao jačanje inovacija u obrazovanju širom zemlje. EdTech habovi prošireni su na 106 škola, dok platforma Digitalna škola sada sadrži više od 12.000 digitalnih lekcija. Ostvaren je i napredak u uspostavljanju Barnahus modela koji za cilj ima podršku djeci žrtvama i svjedocima nasilja, uključujući i izradu nacrta nacionalnih standarda i mape puta, kao i njegovo integrisanje u nacrt Zakona o socijalnoj i dječjoj zaštiti.

U oblasti društvene kohezije, upravljanja, vladavine prava i ljudskih prava, značajan iskorak ostvaren je potpisivanjem međuinstitucionalnog sporazuma svih 25 opština o zajedničkom korišćenju infrastrukture Vladinog servisnog magistralnog sistema, čime se unapređuje interoperabilnost i dostupnost javnih usluga građanima. Fond je takođe podržao dalji razvoj Informacionog sistema za planiranje i izvještavanje, kao i pripremu budućeg Zakona o strateškom planiranju.

Upravni odbor Fonda izrazio je posebnu zahvalnost strateškim partnerima Fonda – Evropskoj uniji i vladama Luksemburga, Švajcarske, Crne Gore, Austrije i Irske – na kontinuiranoj podršci održivom razvoju i ostvarivanju konkretnih rezultata za građane Crne Gore.