EU i UN udruženim snagama u podršci pravednoj tranziciji i razvoju po mjeri čovjeka u Pljevljima

6. februar 2026. – Pljevlja

Rezidentna koordinatorka Ujedinjenih nacija u Crnoj Gori, Karolin Tiso, i ambasador Evropske unije, Johan Satler, predvodili su zajedničku posjetu Pljevljima, u pratnji predstavnika UNDP-a, Svjetske zdravstvene organizacije (WHO) i Evropske investicione banke. Posjeta je potvrdila snažno partnerstvo EU i UN-a i bila prilika da se razmotre načini zajedničke podrške pravednoj tranziciji i razvoju usmjerenom na ljude, u trenutku kada Crna Gora napreduje na putu ka članstvu u Evropskoj uniji i ostvarivanju Ciljeva održivog razvoja.

Delegacija se sastala sa predstavnicima lokalne samouprave, energetskog sektora, socijalnim partnerima i civilnim društvom, kako bi čula njihove perspektive i razmijenila mišljenja o tome kako zajedničko djelovanje može pomoći Pljevljima da uspješno upravljaju tranzicijom ka održivijoj, inkluzivnijoj i otpornijoj budućnosti, uz princip da niko i nijedna zajednica ne budu zapostavljeni.

Energetska tranzicija u fokusu 

U okviru posjete, zajednička delegacija obišla je ključnu energetsku i ekološku infrastrukturu u Pljevljima, uključujući Termoelektranu, Rudnik uglja i Postrojenje za prečišćavanje otpadnih voda, što je omogućilo su neposredan uvid u napore koji se ulažu u modernizaciju energetskog sektora Crne Gore, uz istovremeno rješavanje ekoloških izazova i zaštitu egzistencije lokalnog stanovništva.

Program je uključio i sastanak sa ministrom energetike i rudarstva, Admirom Šahmanovićem, predstavnicima Elektroprivrede Crne Gore (EPCG) i lokalnim vlastima, uključujući predsjednika Opštine Pljevlja. Razgovori su bili usmjereni na usklađivanje energetske tranzicije sa prioritetima EU integracija, zaštitom životne sredine i socio-ekonomskim razvojem.

Ministar Šahmanović je istakao da su Pljevlja decenijama jedan od stubova energetskog sistema Crne Gore i da tranzicija mora biti pažljivo planirana i socijalno odgovorna.

„Kroz konkretnu i efikasnu saradnju svih institucija, međunarodnih partnera i lokalne zajednice, možemo sprovesti pravednu tranziciju i istovremeno stvoriti nove razvojne prilike za Pljevlja i njihove građane“, kazao je Šahmanović.

Ambasador EU Johan Satler naglasio je posvećenost Evropske unije podršci svim regionima Crne Gore na njihovom evropskom putu.

„Nijedna opština ne smije biti ostavljena po strani. Evropska unija je spremna da podrži pravednu tranziciju, oslanjajući se na iskustva država članica i sve veće interesovanje investitora za obnovljive izvore energije i inovativne tehnologije“, poručio je ambasador Satler.

Posjeta je nastavljena obilaskom postrojenja za prečišćavanje otpadnih voda, izgrađenog uz podršku EU, čime je istaknuta važnost integrisanog upravljanja vodama zasnovanog na procjeni rizika, kao i potencijal Pljevalja da unaprijede rješenja usmjerena na zaštitu zdravlja, kroz povezivanje planiranja bezbjednosti vode i upravljanja otpadnim vodama.

Ljudi u središtu tranzicije

Važan segment zajedničke posjete bio je dijalog sa lokalnim organizacijama civilnog društva i socijalnim partnerima, uključujući Zavod za zapošljavanje Crne Gore, Uniju poslodavaca i predstavnike sindikata u Pljevljima. Razgovori su se fokusirali na zapošljavanje, razvoj vještina, socijalnu zaštitu i značaj inkluzivnog dijaloga u oblikovanju tranzicije koja odgovara potrebama radnika, porodica i budućih generacija.

Rezidentna koordinatorka UN Karolin Tiso naglasila je da tranzicija mora prevazići infrastrukturu i tehnologiju, stavljajući ljude i zajednice u njen centar.

„Ova zajednička posjeta potvrđuje našu posvećenost podršci Pljevljima u pravednoj tranziciji koja stavlja ljude u prvi plan. Povezujući ekološku odgovornost sa ekonomskom otpornošću, Crna Gora istovremeno napreduje u ostvarivanju Ciljeva održivog razvoja i približava se članstvu u Evropskoj uniji“, kazala je Tiso.

Posjeta je pokazala široku međunarodnu podršku pravednoj tranziciji Crne Gore, uz snažno usklađivanje Evropske unije i Ujedinjenih nacija oko zajedničkih prioriteta održivog razvoja.

Okupljajući EU i UN oko zajedničke vizije za Pljevlja, ova inicijativa je potvrdila da energetska tranzicija, kroz koordinisano djelovanje, inkluzivan dijalog i dugoročna ulaganja, može postati pokretač održivog ekonomskog razvoja, unapređenja zdravlja i dostojanstvenog rada. Utemeljen na partnerstvu sa nacionalnim i lokalnim akterima, ovakav pristup može osigurati da tranzicija donese konkretne koristi zajednicama u Pljevljima i doprinese napretku Crne Gore ka članstvu u EU i ostvarenju Ciljeva održivog razvoja.